Khi bạn bán mình …
Tôi hay gọi vui một công việc được nhận lương hàng tháng là “bán mình cho tư bản”. Gần đây tôi vô tình đọc bài viết của một bạn editor rằng công việc của bạn chưa được đánh giá đúng từ phía tuyển dụng.
Suy nghĩ của tôi về chuyện “bán mình” như sau:
Để thuyết phục bất kỳ ai trả cho bạn nhiều tiền hơn, có 3 cách:
Một. Chứng minh bằng sự nhiệt tình.
Hai. Chứng minh bằng nỗ lực và tìm cách show tiến trình thực hiện.
Ba. Chứng minh bằng kết quả.
Bước đi đúng đầu tiên là show “đúng người”. Bạn không nên mang những thứ đó ra cộng đồng, mạng xã hội để nhận về sự đồng cảm. Tất nhiên bạn sẽ nhận được lời động viên hay gặp những người chung hoàn cảnh bạn đang gặp phải. Các bạn có thể cùng nhau chỉ trích, phàn nàn và tâm sự đủ thứ. Vấn đề của bạn sẽ được xoa dịu đấy nhưng không được giải quyết. Vì họ không trả tiền cho bạn.
Bạn cần tập trung đúng đối tượng và thực hiện ít nhất 1 trong 3 cách trên.
Chứng minh bằng sự nhiệt tình.
Tôi viết nội dung không tệ. Tôi còn tự tin về việc mình có thể viết bài quảng cáo, PR. Tôi từng viết cho một số người và họ rất ấn tượng. Cách đây 6-7 năm tôi nghĩ sẽ chỉ nhận job nếu deal được tối thiểu 500 nghìn/VNĐ cho bài viết 1000 từ và chỉ viết về những câu chuyện khiến tôi thực sự ấn tượng. Thỉnh thoảng tôi cũng có deal, nhưng phần lớn thời gian, bạn biết gì không, tôi “đói” gần chết.
Bạn cần nhìn nhận vấn đề ở góc độ chủ lao động. Họ sẽ đánh giá lương dựa vào:
– Thành phẩm cuối cùng. Kết quả là gì?
– Skill của bạn có cạnh tranh không? Nếu nhiều người làm được, boss sẽ chọn “rẻ” hoặc “tầm tầm”, chấp nhận bỏ 5 đồng để được 8/10 thay vì 20 đồng để có 10/10.
Bạn đi săn sale Shopee cũng thế thôi. Bạn đâu chọn hàng top 1. Bạn chọn hàng trong tầm giá và OK với một vài thiếu sót. Và lúc đi học, chắc hẳn bạn cũng học nửa tiếng kiếm điểm 8 chứ ít ai cày cuốc cả đêm lấy điểm 10.
Ừ thì boss có thể sai. Nhưng để có cơ hội thuyết phục họ thì cần tiếp cận được họ trước. Nên bước 1 mới là chứng minh bằng sự nhiệt tình. Bạn phải làm đã! Thò một chân vào và thể hiện.
Bạn nghĩ boss sẽ vào mấy cái hội nhóm kín? Hay đi hỏi về mức lương nên thuê cho công việc này là bao nhiêu? Boss thường tìm “giá thị trường” – giá này chính là “giá trung bình” – mà nói thẳng ra là “rẻ”. Vấn đề là trong thị trường lao động cạnh tranh, kịch bản là boss vẫn thuê được kiểu “tiền nào của đó”. Chủ lao động có thể thất vọng với nhân sự yếu kém, họ sa thải, nhìn nhận lại và tuyển dụng với mức lương cao hơn. Quy trình này rườm rà và còn lâu mới đến lượt bạn. Trong quãng thời gian chờ được định giá đúng, bạn ôm mộng với “cái nghèo tài tử” – nói dân dã là nghèo và sĩ diện.
Tôi nhận tất cả cơ hội và job được giới thiệu đến mình. Ai hỏi “Có làm không” là tôi nói “có” trước khi biết về mức lương. Tìm hiểu ngay! Phù hợp năng lực là làm! Cứ làm trước đã. Mọi thứ deal được hết.
Chứng minh bằng nỗ lực.
Bạn biết những nghệ nhân. Họ làm ra bức tượng, vẽ tranh hoặc làm cái chén chẳng hạn. Hôm rồi tôi thấy cách người ta làm ra một bức tượng con ngựa bằng thủy tinh. Nếu tôi chỉ nhìn thấy sản phẩm được bày bán, tôi sẽ không trả quá 200 ngàn. Nhưng sau khi xem video, tôi sẵn sàng trả gấp đôi vì có thêm cơ sở đánh giá độ cầu kỳ, phức tạp khi làm ra thành phẩm đó.
Người tuyển dụng đâu có làm trong lĩnh vực bạn đang làm, đó cũng chính là lý do họ thuê bạn, vì họ không biết làm. Nên sau khi dùng sự nhiệt tình, bạn cần khéo léo show cho boss thấy khâu sản xuất hậu kỳ. Nó phức tạp, nó chi tiết, nó tỉ mỉ, nó cần sử dụng nhiều effect và skill ra sao, bạn phải show ra chứ. Người ta đang chỉ nhìn thấy video với thời lượng 1 phút. Bạn cần cho thấy việc mất bao nhiêu phút để ra được 1 phút đó.
Chứng minh bằng kết quả.
Vì kết quả là tên trò chơi. Nếu bạn vất vả 1 tiếng để ra được video 1 phút, trong khi người khác chỉ cần 30 phút thôi, bạn sẽ không được thuê vì kém hiệu suất. Có những tiệm cắt tóc rất đẹp nhưng tôi không hề quay lại, bởi một tiệm cắt “được” chỉ mất 30 phút nhưng tiệm kia cắt “đẹp” lại ngốn của tôi 2 giờ đồng hồ.
Và sau tất cả, nếu bạn vẫn không được trả cao hơn thì sao? Lúc đó bạn tìm công việc khác, boss khác.
Nếu tôi và bạn cùng rơi xuống sông, tôi mong người ta sẽ cứu bạn, vì người giỏi thì ở đâu cũng “bơi” được.
Công thức bán mình giá cao = Thái độ + Kỹ năng + Hiệu suất.
Tóm lại, tôi đã dùng công thức này và nhân 2,5 lần thu nhập trong vòng 1 năm nay. Tôi vừa định hướng cho bạn cách giải quyết vấn đề.
Tin hay không tùy bạn. Thực hiện hay không…
Tùy bạn!
